“AFETE HAZIRLIK VE AFET BİLİNCİNİN ÖNEMİ”

“AFETE HAZIRLIK VE AFET BİLİNCİNİN ÖNEMİ”

İş hayatındaki gelişimler afet yönetim ve bilincinin kazanılmasını gerekli kılmaktadır. Bu durum işletmenin en önemli sermayesi konumunda olan insan kaynaklarının ve iş yaşam kalitelerini derinden etkilemektedir.

Çağdaş insan kaynakları eğitiminde afete hazırlık ve afet bilincinin kazanılarak insan kaynaklarının sağlıklı ve güvenli afet yönetiminin sağlanması ön plana çıkmaktadır. Böylece, insan kaynaklarının bilgi, beceri ve yetkinliğinin sürekliliğinin sağlanması ve yaşam kalitesinin yükseltilmesinde afete hazırlık ve afet bilincinin çok yönlü katkıları ile değişimle zorlukları yenmek, insanların, duyusal, düşünsel, bedensel ve yetkinlik açısından gelişimini sağlamaktadır.Çalışan insanların işyerlerinde sağlıklı, güvenli ve kaliteli olarak çalışabilmeleri için iş afet yönetimi ve bilincinin kazanılmasına gereksinim vardır. Bu makalede stratejik insan kaynakları yönetiminde afet yönetiminin yeri ve afete hazırlık ile afet bilincinin oluşturulmasının önemi ve gerekliliğine yönelik olarak özgün öneri ve değerlendirmeler ortaya konulmaya çalışılmaktadır.Küreselleşme süreci içinde dünya iklim yapısı hızla değişirken, küresel ısınma ve iklim değişikliklerine paralel olarak işletmelerin insan kaynaklarının eğitiminde afet yönetimi ve afet bilinci yaklaşımı, işletmelerin sürekliliğini ve yaşam kalitesini derinden etkilenmektedir. Afetin nedenleri ne olursa olsun iyi bir stratejik insan kaynakları yönetimi afeti tahmin edebilir ve afete karşı en uygun bir eğitim yapısı hazırlayabilir.

Afet Yönetimi ve Afet Bilincinin Önemi

İş, amacı insan gereksinimlerini gidermek olan mal ve hizmetlerin üretiminde, zihinsel ve fiziksel çaba harcamasını gerektiren bazı görevlerin yapılması, hem üretim hem de bölüşüm için gerekli kurumlardan oluşan ekonomik sistemin temelidir ( Giddens, 2000).

Afet, bireylerin ve grupların yaşamlarında bir bozulma, normal beklenti kalıplarından bir sapma doğurmaktadır Afete çabuk cevap verebilmek açısından organik organizasyon yapılarına gereksinim vardır.

 

İnsan Kaynakları Eğitiminde Afet Bilinci ve Yaşam Kalitesi

İşletmede uzun ve gayretli çalışmalarla elde edilen gelişmelere süreklilik kazandırmak ve işletme değer ve varlığını geleceğe taşımak ise, beklenmeyen afet ve felaketlere daha önceden çok disiplinli ve bilimsel olarak hazırlanmayı gerektirmektedir.

İşletmelerde Acil Kurtarma ve Yardım Komitesi

İşletmelerde insan kaynakları departmanında afetlere ilişkin acil yardım komitesi ve planlama ile işletmenin tüm güç ve kaynaklarının afet öncesinde planlanması, afet anında ise acil yardım hizmetlerinin ve bu hizmetlerin yürütülmesinde görevli kuruluşlar arasında işbirliği ve koordinasyonun sağlanması gerekli olmaktadır. İşletmelerin acil yardım İKY sorumluluğu altında görev yapmaktadır.Acil kurtarma ve yardım komitesinin görevlerini de tamamlayıcı ve geliştirici bir rol üstlenerek; herhangi bir kriz anında afet merkezine dönüşebilecek nitelikte örgütlenmelidir.Yapılacak afet yönetimi analizleri ile belirlenen görev ve sorumluluklarla işletmede çalışan her bireyin afet durumları için muhtemel bir afete hazırlık düzeyleri artacaktır. Böylece afet bilincinin kazanılmasına yönelik olarak yapılan çalışmalarla bölümlerde işlerin ne olduğu, nerede, ne zaman, kim tarafından ve nasıl yapılacağının açıklık ve titizlikle belirlenmesi gerekli olmaktadır.

Afet Yönetimi Çok Disiplinli Bir Çalışma Gerektirir

Afet yönetimi, farklı disiplinlerin işbirliğini gerekli kılmaktadır. Yönetim bilimleri açısından bakıldığında, yönetim bilgi sistemleri, kaynak kullanım teknikleri, yöneylem araştırması, proje yönetimi ve planlaması bunun ayrılmaz parçalarıdır. Keza kamu yönetimi bilimi, mevcut sistemin iyileştirilmesi çabalarında etkin bir rol oynar. Konu planlama açısından ele alındığı taktirde topyekün hazırlıklı olmalıdır. Topyekün hazırlık işletmenin insan kaynakları planlaması, altyapı envanteri, alan kullanımı, afet mimarisi ve planlaması önem kazanır.

İşletmelerde Afet Yönetiminin Önemi ve Afet Sonrası Faaliyetler

Afetler, toplumsal ve ekonomik sorunların daha da büyümesine yol açmaktadır. Bu açıdan, özellikle gelişmekte olan ülkelerde sorunun teknik ve fiziksel boyutu kadar ekonomik ve sosyal boyutu da önem taşımaktadır (Akbar, 1990).

Bu açıdan günümüz işletmeleri alt yapı, ulaşım, afet koordinasyon ve vatandaş ilişkileri gibi temel hizmetler ile kaynakların etkin yönetimi için konuma dayalı bilgilerin ve mobil iletişimin kullanılması gerekmektedir. İşletmeler tüm bilgilerin, belirli bir standartta toplanıp konumsal olarak ilişkilendirilmesi ile oluşturulan ‘’Konumsal veri tabanı” içerisinde topolojik akıllı haritalar, işletme imar planları, ulaşım ve alt yapı bilgileri yer alır. Afet için veri tabanı bilgileri önceliklidir. Böylece işletmelerde yapı sistemleri, yerleşme politikaları, insan kaynaklarının bilinçlendirilmesi, organizasyon, denetimde emniyet, güvenlik ve iyileştirme programları güncel ve işler olarak tasarımlanmalıdır.

Böylece işletme yöneticileri için doğru ve güncel bilgi, iş adımlarının gerçekleştirilmesinde zaman tasarrufu sağlanması, birimler arası koordinasyon ve uyum artışı, etkinlik ve üretkenliğin artması, tasarruf sağlanması, otomasyon, daha iyi kaynak yönetimi, bütçe desteği, etkin bilgi sistemi altyapısı, kullanılan bilgilerin doğruluk ve hassasiyetlerindeki artış, daha iyi bir karar destek sistemi ile işletme içi etkin bir iletişim ve işbirliği sağlanabilir.

Sonuç ve Değerlendirmeler

İşletmelerde afet zararlarının azaltılması çalışmalarının yönetimi bilimsel olduğu kadar disiplinli ve planlı olmalıdır. Bilgi ve eğitim eksikliği, bilinçsiz davranışlar plansız gelişim, alınan yetersiz önlemlerle birlikte zaman içinde afet riskinin daha da artmasına neden olabilir. İşletmede insan kaynakları yöneticileri, ekolojik sistemde oluşan değişmeler ve doğal tehlikelerin hayatın bir parçası olduğunu, önceden olduğu gibi gelecekte de afetlerin olacağını göz ardı etmeden sistemli ve planlı olarak muhtemel afetlere hazırlık yapılmalıdır. İnsanların bilinçsiz davranışlarının doğal tehlikelerin afete dönüşmesine neden olabilir. Doğal tehlikelerin afete dönüşmesinin ana nedeni sadece doğa değildir.

Bu nedenle, iyi bir afet yönetimi tesis edemeyen işletmeler, afet zararlarının azaltılması konusunda başarılı olamazlar. İşletmelerde insan kaynakları eğitimleri ve tatbikatlarının düzenli olarak yapılması afete hazırlık bilincinin ve yetkinliğinin gelişimini sağlar. Genel bir yaklaşımla afet öncesi, anı ve sonrasında yapılması gerekenleri kapsayan bir süreç olan afet yönetimi için afet öncesi insan kaynaklarının hazırlanması en stratejik çalışmaları oluşturur. İnsan kaynaklarının afet planlama sistemleri, makro planlarla uyumlu, ileriye yönelik ve işletmenin gelişim stratejisini kapsayan ve sürekli güncellenerek geliştirilen bir anlayışla düzenlenmelidir. Afet yönetimine duyarlı olarak hazırlanacak işletme gelişim ve insan kaynakları eğitim planları ile başlayan işletme ölçekli afet ve çevre planları, yerel yönetimlerin planlama sistemleri ile bütünleşerek çok daha sağlıklı ve güvenilir işletme mekanları sağlanabilir.

Böylece etkin ve verimli bir afet yönetimi için stratejik insan sermaye ve kaynaklarının korunarak sürdürülebilir bir işletme insan kaynakları yönetiminin sağlıklı bir biçimde tesis edilmesini öngörmektedir.

 

ilachaber
ilachaber
ADMINISTRATOR
PROFİL

İlgili Makaleler