GINKGO BILOBA L.

GINKGO BILOBA L.

Familya: Ginkgoaceae

   Japon eriği veya mabet ağacı olarak da bilinen; Asya (Çin ve Japonya) , Avrupa ve Amerika’da doğal olarak yetişen, tüm dünyada kültürü de yapılmaya başlanmış bir bitki türüdür.  Dünyanın en eski ağaçları olmaları sebebiyle ayrı bir öneme sahiptirler.  Tedavide kullanılan kısımları yapraklarıdır (Ginkgo folium).

Botanik Özellikleri

   Ginkgo biloba ağacının yüksekliği yaklaşık 30-40 m’dir. Gövdenin genişliği ise yaklaşık 3-4 m’dir. Ağaç piramit şeklindenir. Gövde kabuğu kahverengi ve serttir. Ağaç yaprakları şekli ile dikkat çeker; yelpaze şeklinde, tüylü ve yumuşaktır. Bitki tür adını yaprağının iki loblu olmasından almıştır. Yapraklar yeşil, gri-sarı, kahverengi veya siyahımsıdır.

Kimyasal Bileşimi

Yapraklarında %22-27 flavon glikozitleri (kersetin, kemferol, izoramnetin), %5-7 terpenik laktonlar ( % 2.8-3.4 gingkolit A-C, J ve M, %2.6-3.2 bilobalit), steroller, karotenoidler, proantosiyanidinler, ginkgolik asit bulunur.    Piyasada bulunan  müstahzarlar genellikle 50 kısım yapraktan 1 kısım ekstre edilecek şekilde hazırlanmaktadır. Bu preparatlarda kullanılan ekstreler %22-27 flavonoitler ve %5-7 terpenik laktonlar üzerinden standardize edilmektedir. 5 ppm’den fazla ginkgolik asit taşımamalıdır. Preparatların çoğunda patentli standart ekstre olan EGb 761 kullanılması öngörülmüştür. Ekstrenin farmakolojik ve klinik etkileri; bu bileşiklerin sinerjik etkisinden kaynaklanmaktadır.Farmakolojik Özellikler–          Serebrovasküler Sistem Üzerinde EtkilerGinkgo biloba’nın serebral dolaşım bozukluklarında etkili olduğu belirtilmiştir. Son yıllarda yapılan klinik çalışmalara göre vazodilatör ve kan viskozitesini azaltıcı etkisi kanıtlanmıştır ve arterlerin akım hızlarında istatistiksel olarak anlamlı sonuçlar elde edilmiştir. Vasküler etkileri nedeniyle kulak çınlaması ve vertigo tedavisinde de kullanılmaktadır.-          Alzheimer ve Demans Üzerine EtkiYapılan klinik çalışmalar sonucunda Alzheimer ve vasküler demans hastaları arasında fark olmaksızın her iki grupta da etkin bir tedavi olduğu kanıtlanmıştır. Demanslı hastalarda klinik etkinliğin serebrovasküler kan akımının arttırılmasına ve beyin enerji metabolizmasının düzeltilmesine, antioksidan ve serbest radikal yakalayıcı etkisiyle beyin hasarını engellemesine ve periferik arter tıkanıklığındaki etkinliğinin kanın akışını arttırarak tıkanık arterden geçen kan akımı hızının arttırılmasına bağlı olduğu gösterilmiştir. –          Sağlıklı Kişilerde Mental Fonksiyonlar Üzerinde EtkileriSağlıklı kişilerde yaşam kalitesini arttırmak amacı ile kısa süreli kullanılan bitki ekstresinin olumlu etkileri gözlemlenmiştir. Kişilerin hem motor fonksiyonlarında hem de duygusal gelişimlerinde bir artış olduğu sonucuna varılmıştır. –          Platelet Agregasyonu Üzerine EtkiPlatelet Aktive Edici Faktör (PAF) reseptörlerini etkileyerek PAF sentezini ve trombosit agregasyonunu azaltır. Damar endoteline etki ederek endotelde bozulmayı önler. Kullanım Dozu ve Süresi    Ginkgo biloba kuru ekstresi: Günde 2-3 kez ( 120-240 mg), oral olarak kullanılabilir. Tedavi süresi belirtilerin şiddetine göre değişir ve kronik hastalıklarda en az 6-8 hafta kullanılmalıdır. Yapılan çalışmalar sonucunda demans ve Alzheimer hastalığında en az           22-26 hafta gerektiği ve sonrasında etkinliğin gözlenmeye başladığı belirtilmiştir.   Aç ya da tok karnına alınması etken maddelerin biyoyararlanımını değiştirmemektedir.   12 yaşın altındaki çocuklarda kullanılmamalıdır.İlaç Etkileşimleri ve Diğer Etkileşimler–          Ginkgo biloba platelet aktive edici faktörü antagonize ederek pıhtılaşma süresini uzatır. Antikoagülan ilaçlarla birlikte kullanıldığı zaman kontrol edilemeyen kanamalara sebep olabilir. (Ginkgolit B bu etkiden sorumlu bileşiktir).  Varfarin, heparin, klopidogrel, tiklopidin, gibi antiplatelet ve antikoagulan ilaçlarla kombine kullanımında dikkat edilmelidir. –          NSAİİ ile birlikte kullanımında gastrointestinal kanama riskine karşı özellikle ülserli hastalarda dikkat edilmelidir.-          Ginkgo biloba insülin biyoyararlanımını değiştirerek kan şekerini etkiler. İnsülin veya oral antidiyabetik ilaçlarla birlikte kullanımında kan şekerinde dalgalanmalar olabilir.Kaynakça1-      WHO Monographs on Selected Medicinal Plants, Vol. 1.2-      FFD Monografları 2. Baskı3-      Ankara Üniversitesi Farmasötik Botanik Kitabı.4-      Ankara Üniversitesi Farmakognozi Kitabı Cilt 1.5-      European Medicines Agency Science Medicines Health 2014.

ilachaber
ilachaber
ADMINISTRATOR
PROFİL

İlgili Makaleler